Op. Dr. Kemal Hükmen kliniğinde Eskişehir kürtaj işlemi, ultrason ve muayene sonrasında vakum aspirasyon yöntemiyle 5-15 dakika içinde yapılır. Tıp dilinde rahim tahliyesi olarak adlandırılan kürtaj, rahim içindeki gebelik dokusunun ya da rahim iç zarının boşaltılması işlemidir. Hasta, işlemden 1-2 saat sonra aynı gün evine dönebilir. Kliniğimizde Eskişehir kürtaj sürecinde muayene, işlem ve kontrol aynı hekim tarafından planlanır.
Bu sayfada kürtaj gerektiren durumlar, Türkiye'deki yasal çerçeve ve işlem öncesi hazırlık adımları sade bir dille anlatılmaktadır. 2827 sayılı Nüfus Planlaması Hakkında Kanun'a göre isteğe bağlı rahim tahliyesi gebeliğin 10. haftası doluncaya kadar yapılabilir. Düşük sonrası temizlik ya da tanı amaçlı kürtaj ise gebelik haftasından bağımsız olarak tıbbi gerekliliğe göre planlanır.
Karar sürecinde bilgi almak, işlemin güvenli şekilde planlanmasını sağlar. Görüşmede gebelik haftası, sağlık geçmişiniz ve sonraki dönemde kullanabileceğiniz korunma yöntemleri birlikte değerlendirilir. Tüm sorularınızı bir Eskişehir kadın doğum uzmanı ile mahremiyet içinde konuşabilirsiniz. Kararınızı vermeden önce düşünmek için zamana ihtiyaç duymanız son derece doğaldır. Muayene, işlem ve kontrol adımları 45 yıllık mesleki deneyimle aynı klinikte yapılır.
İçindekiler
Kürtaj Nedir?
Kürtaj, rahim ağzından ince bir kanül ile rahim içine girilerek rahim içeriğinin boşaltılmasıdır. Günümüzde en sık kullanılan yöntem vakum aspirasyondur ve bu yöntemde rahim içi hafif bir emme gücüyle temizlenir. Dünya Sağlık Örgütü, 14. haftadan önceki gebeliklerde vakum aspirasyonu önermektedir.
Eskiden kullanılan keskin küret yöntemi, rahim iç zarına daha fazla zarar verebildiği için yerini vakum aspirasyona bırakmıştır. Vakum aspirasyon daha kısa sürer, daha az kanamaya yol açar ve rahim iç zarını daha iyi korur. İşlem, ameliyathane koşullarında ve steril malzemelerle yapılır.
Vakum aspirasyon ile eski keskin küret yöntemi arasındaki başlıca farklar aşağıdaki tabloda özetlenmiştir.
| Özellik | Vakum Aspirasyon | Keskin Küret |
|---|---|---|
| İşlem süresi | 5-15 dakika | 15-20 dakika |
| Rahim iç zarına etkisi | Daha az travma | Daha fazla travma riski |
| Kanama miktarı | Daha az | Daha fazla |
| DSÖ önerisi | 14. haftadan önce önerilir | Önerilmez |
Halk arasında kürtaj kelimesi yalnızca isteğe bağlı gebelik sonlandırması için kullanılsa da işlemin tıbbi kullanım alanları daha geniştir. Düşük sonrası rahimde kalan dokuların temizlenmesi ve anormal kanamalarda tanı için örnek alınması da kürtaj kapsamında değerlendirilir.
Kürtaj Gerektiren Durumlar
Kürtaj, farklı tıbbi durumlarda uygulanan bir işlemdir. Hangi durumda gerektiğine muayene ve ultrason bulgularına göre karar verilir. Kürtaj gerektiren başlıca durumlar şunlardır:
- Missed abortus (sessiz düşük): Bebeğin kalp atımı durmuş ancak gebelik dokusu rahim içinde kalmıştır.
- Eksik düşük: Kendiliğinden başlayan düşükte gebelik dokusunun bir kısmı rahimde kalmıştır.
- Boş gebelik kesesi (anembriyonik gebelik): Gebelik kesesi gelişmiş ancak içinde embriyo oluşmamıştır.
- Mol gebelik (üzüm gebeliği): Plasenta dokusunun anormal büyümesiyle seyreden bir gebelik türüdür.
- İsteğe bağlı gebelik sonlandırma: Yasal süre içinde kadının isteğiyle yapılan rahim tahliyesidir.
- Tanısal kürtaj: Anormal rahim kanamalarında rahim iç zarından örnek alınarak patolojik inceleme yapılmasıdır.
Düşük sonrasında rahimde doku kalması, uzun süren kanama ve enfeksiyon riskini artırır. Erken haftalardaki bazı eksik düşüklerde dokuların kendiliğinden atılması da beklenebilir; bu karar ultrason bulgularına göre verilir. Bu nedenle düşük yapan kadınlarda ultrasonla rahim içi mutlaka kontrol edilir. Gebelik kaybı yaşayan kadınların bu süreçte duygusal destek alması da iyileşmenin önemli bir parçasıdır.
Yasal Çerçeve
Türkiye'de rahim tahliyesi, 2827 sayılı Nüfus Planlaması Hakkında Kanun ile düzenlenir. Kanuna göre gebeliğin 10. haftası doluncaya kadar, annenin sağlığı açısından tıbbi sakınca yoksa, kadının isteği üzerine rahim tahliye edilebilir.
Gebeliğin 10. haftasından sonra rahim tahliyesi yalnızca tıbbi zorunluluk durumlarında yapılabilir. Gebeliğin annenin hayatını tehdit etmesi ya da doğacak çocukta ağır maluliyete yol açacak olması bu durumlara örnektir. Bu durumda kadın doğum uzmanı ve ilgili dal uzmanının gerekçeli raporları gerekir. Hayati tehlike içeren acil durumlarda ise hekim gerekli müdahaleyi yaparak yetkili sağlık makamına bildirimde bulunur.
Kanunun 6. maddesine göre işlem için gebe kadının izni gerekir. Evli kadınlarda eşin rızası da aranır. 18 yaşından küçüklerde ise hem küçüğün rızası hem de velisinin izni gereklidir. Onam formları işlem öncesinde ayrıntılı olarak açıklanır ve imzalanır. Kliniğimize yapılan Eskişehir kürtaj başvurularında da bu yasal koşullar eksiksiz uygulanır.
Kürtajla ilgili tüm bilgiler hasta mahremiyeti kapsamında korunur. Kişisel ve sağlık verileriniz, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu'na uygun şekilde işlenir.
İşlem Öncesi Hazırlık
Kliniğe yapılan Eskişehir kürtaj başvurusunda işlemden önce ultrason ile gebeliğin rahim içinde olduğu doğrulanır ve gebelik haftası belirlenir. Rahim dışı gebelik ihtimali, kürtaj ile tedavi edilemeyeceği için bu aşamada dışlanmalıdır. Gebelik çok erken haftadaysa ultrason 7-10 gün sonra tekrarlanabilir. Ardından kan grubu, tam kan sayımı ve gerekli görülen tetkikler yapılır.
İşlem öncesinde dikkat edilmesi gerekenler şunlardır:
- AçlıkSedasyon veya genel anestezi uygulanacağı için işlemden 6 saat önce yemek yenmemeli ve su içilmemelidir.
- İlaçlarDüzenli kullandığınız ilaçları, özellikle kan sulandırıcıları hekiminize bildirin.
- Refakatçiİşlem sonrası araç kullanmamanız gerektiği için yanınızda bir refakatçi bulunmalıdır.
- Rahat kıyafetİşlem günü rahat kıyafetler giyin ve yanınıza hijyenik ped alın.
- Onamİşlemin yöntemi, riskleri ve sonrası süreç anlatıldıktan sonra onam formu imzalanır.
Sigara kullanan kadınların işlemden önceki gün sigarayı bırakması, anestezi ve iyileşme süreci açısından yararlıdır. Kan grubu Rh negatif olan kadınlara, sonraki gebeliklerde uyuşmazlık sorununu önlemek için işlemden sonra anti-D iğnesi yapılır.
Uygulama Yöntemi
Kürtaj işlemi, hastanın konforu için genellikle sedasyon (hafif uyutma) ya da kısa süreli genel anestezi altında yapılır. Bazı durumlarda rahim ağzına uygulanan lokal anestezi de tercih edilebilir. İşlem sırasında ağrı hissedilmez. Anestezi yöntemi, gebelik haftası ve hastanın tercihine göre işlem öncesinde birlikte belirlenir.
Rahim ağzı nazik şekilde açıldıktan sonra ince ve esnek bir kanül rahim içine yerleştirilir. Vakum yardımıyla rahim içeriği boşaltılır ve işlemin tamamlandığı ultrasonla kontrol edilir. Alınan doku, gerekli durumlarda patolojik incelemeye gönderilir. Mol gebelik şüphesinde patolojik inceleme her zaman yapılır ve sonuca göre takip planı oluşturulur.
İşlem 5-15 dakika sürer ve herhangi bir kesi ya da dikiş gerektirmez. Kliniğimizdeki Eskişehir kürtaj işlemlerinde tek kullanımlık, steril kanüller tercih edilir. Anestezinin etkisi geçtikten sonra hasta 1-2 saat gözlemde tutulur ve aynı gün evine döner.
İşlem günü hafif bir baş dönmesi ve uyku hali olabilir. Bu nedenle o gün dinlenmeniz, bol sıvı almanız ve hafif yiyecekler tüketmeniz önerilir. Taburcu olmadan önce kullanacağınız ilaçlar ve dikkat etmeniz gereken belirtiler yazılı olarak verilir.
İşlem Sonrası Süreç
Kürtajdan sonra adet sancısına benzer kramplar ve hafif kanama görülmesi normaldir. Kanama genellikle 1-2 hafta içinde azalarak sona erer. Ağrı için hekiminizin önerdiği ağrı kesiciler kullanılabilir. Kadınların büyük kısmı ertesi gün günlük işlerine ve masa başı çalışmaya dönebilir.
İşlem sonrası dönemde uyulması gereken başlıca kurallar şunlardır:
- 2 hafta boyunca cinsel ilişkiye girilmemelidir.
- Tampon yerine hijyenik ped kullanılmalıdır.
- Havuz, deniz ve küvet banyosundan 2 hafta uzak durulmalıdır.
- Ayakta duş alınabilir, vajinal duş yapılmamalıdır.
- Ağır egzersizlere 1 hafta ara verilmelidir.
- Reçete edilen ilaçlar önerilen süre boyunca düzenli kullanılmalıdır.
İlk adet genellikle işlemden 4-6 hafta sonra gelir. Yumurtlama ise işlemden sonraki 2 hafta içinde başlayabilir ve bu dönemde yeniden gebe kalmak mümkündür. Bu nedenle işlemden hemen sonra uygun bir korunma yöntemine başlanması önerilir. Spiral (RİA) uygun durumlarda aynı seansta takılabilir; deri altı implant ise işlem günü uygulanabilir.
Olası Riskler
Uzman hekim tarafından uygun koşullarda yapılan kürtaj, düşük riskli bir işlemdir. Ciddi komplikasyonlar nadir görülür ve büyük kısmı erken fark edildiğinde kolayca tedavi edilir. Yine de her tıbbi işlemde olduğu gibi bazı riskler bulunur:
- Enfeksiyon: Ateş, kötü kokulu akıntı ve kasık ağrısıyla kendini gösterir ve antibiyotikle tedavi edilir.
- Rahimde doku kalması: Uzun süren kanamaya yol açabilir ve kontrol ultrasonunda saptanır.
- Aşırı kanama: Nadiren görülür ve ilaç tedavisiyle kontrol altına alınır.
- Rahim delinmesi (perforasyon): Çok nadir görülen bir komplikasyondur.
- Rahim içi yapışıklık (Asherman sendromu): Özellikle tekrarlanan işlemlerden sonra nadiren gelişebilir.
"Önce zarar verme."
İşlem sonrasında saatte 1 pedi dolduran kanama ya da 38 derecenin üzerinde ateş görülebilir. Şiddetli karın ağrısı ve kötü kokulu akıntı da önemli belirtilerdir. Bu durumlarda vakit kaybetmeden hekiminize başvurmalısınız.
Kontrol Muayenesi
İşlemden 1-2 hafta sonra kontrol muayenesi yapılır. Bu muayenede ultrason ile rahim içinin tamamen boşaldığı kontrol edilir. Patolojik inceleme yapıldıysa sonuçlar da bu görüşmede değerlendirilir.
Kontrol görüşmesi, kullanılacak doğum kontrol yönteminin belirlenmesi için de uygun bir zamandır. Hastalarımıza Eskişehir kürtaj sonrası kontrol randevusu, işlem günü taburcu olurken verilir. Kürtaj, gelecekteki gebelikleri ve doğurganlığı genellikle olumsuz etkilemez. Kontrolde kanamanın seyri, ağrı durumu ve genel iyilik hali de sorgulanır. Düşük sonrası kürtaj olan kadınlar, hekim onayıyla 1-3 adet döngüsü sonra yeniden gebelik planlayabilir.
Tekrarlayan düşükler yaşayan çiftlerde düşüğün nedenini araştırmak için ayrıntılı tetkikler yapılır. İki ya da daha fazla düşük yaşayan çiftler kısırlık tedavisi kapsamında değerlendirilebilir. Yeni gebelik oluştuğunda ise düzenli gebelik ve doğum takibi ile süreç yakından izlenir.
Süreci somutlaştırmak için bir örnek düşünelim. 9 haftalık gebeliği olan bir anne adayında rutin ultrasonda bebeğin kalp atımının durduğu saptanır. Aynı hafta vakum aspirasyon yöntemiyle kürtaj yapılır ve hasta 2 saat sonra evine döner. 10 gün sonraki kontrolde rahim içinin temiz olduğu görülür ve 3 ay sonra yeni gebelik planlanır.
Sık Sorulan Sorular
İşlem sedasyon ya da genel anestezi altında yapıldığı için sırasında ağrı hissedilmez. İşlemden sonra adet sancısına benzer kramplar 2-3 saat sürebilir. Bu ağrılar basit ağrı kesicilerle kontrol altına alınır.
Yumurtlama işlemden sonraki 2 hafta içinde başlayabilir ve gebelik mümkün hale gelir. Düşük sonrası kürtajda yeni gebelik için genellikle 1-3 adet döngüsü beklenmesi önerilir. Gebelik istemiyorsanız korunmaya işlem günü başlamanız önerilir. Bu süre, hekim değerlendirmesine göre kişiye özel belirlenir.
Uygun koşullarda ve vakum aspirasyon yöntemiyle yapılan kürtaj kısırlığa yol açmaz. Çok nadir görülen enfeksiyon ya da rahim içi yapışıklık doğurganlığı etkileyebilir. Bu nedenle işlemin uzman hekim tarafından yapılması ve kontrollere gelinmesi önemlidir.
İsteğe bağlı rahim tahliyesi, yasal olarak gebeliğin 10. haftası doluncaya kadar yapılabilir. 10. haftadan sonra yalnızca annenin hayatını tehdit eden ya da bebekte ağır maluliyet saptanan durumlarda uzman raporlarıyla işlem yapılır.
İşlem sonrası kanama genellikle 1-2 hafta içinde azalarak sona erer. Kanamanın saatte 1 pedi dolduracak kadar fazla olması ya da pıhtılarla devam etmesi normal değildir. Bu durumda hekime başvurulmalıdır.
Muayene için 0506 487 88 87 numaralı telefonu veya WhatsApp hattını kullanabilirsiniz. Randevu alırken son adet tarihinizi belirtmeniz, ultrason ve işlem gününün planlanmasını kolaylaştırır. İşlem öncesinde Dünya Sağlık Örgütü'nün güvenli rahim tahliyesi rehberini de inceleyebilirsiniz.